ماه مبارک رمضان

از امیرالمؤ منین (علیه السلام ) روایت شده است : ((نگویید رمضان ؛ زیرا نمى دانید

رمضان چیست ؟ اگر کسى گفت ؛ باید صدقه داده و روزه بگیرد؛ همانطور که خداوند

فرموده است بگویید ماه رمضان .))
در اینجا گوشه اى از آداب این ماه مبارک و ماه میهمانى خدا را ذکر مى کنیم :

از امیرالمؤ منین (علیه السلام ) روایت شده است : ((نگویید رمضان ؛ زیرا نمى دانید

رمضان چیست ؟ اگر کسى گفت ؛ باید صدقه داده و روزه بگیرد؛ همانطور که خداوند

فرموده است بگویید ماه رمضان .))
در اینجا گوشه اى از آداب این ماه مبارک و ماه میهمانى خدا را ذکر مى کنیم :


1 - مستحب است که در سحر و افطار، قبل از شروع و بعد از گفتن بسم اللّه الرحمن الرحیم

سوره قدر خوانده شود.
2 - بهترین دعایى که خوب است قبل از افطار خوانده شود، دعایى است که در اقبال

آمده و مفضل بن عمر آن را روایت کرده است : اللهم رب العظیم ...(1)


3 - از مراقبت هاى ماه رمضان ، پاک کردن دل با توبه صادقانه است .


4 - از دیگر مراقبت هاى این ماه ، پاکیزه نمودن مال با دادن خمس است تا غذا، لباس

، مکان و هر چیزى که روزه دار در آن دخل و تصرف مى کند، پاک شود.


5 - باید براى شروع خوب سال ، تلاش کند. روایات زیادى داریم که :

((ماه رمضان ، ابتداى سال است : اگر انسان در این ماه ، خود را سالم نگه دارد،

تمام سال سلامت خواهد ماند.))


6 - از مراقبات این ماه ، توسل در شب اول است . مهمترین کارى که سالک باید انجام

دهد این است که در شب اول ماه به یکى از معصومین (علیهم السلام ) که حامى و

نگهبان آن شب است ، مراجعه و با چهره آبرومند و نورانى او نزد پروردگارش ،

به درگاه خدا روى آورد.
7 - از مراقبات این ماه ، انجام دادن متناسب نوافل و مستحبات است . سزاوار است

که سالک حال خود را بررسى و نشاط، کسالت ، کار، فراغت ، نیرو و ضعف خود را

نسبت به نوافل و مستحبات سنجیده و بعد از مراعات حال خود، به ترتیب ، بهترین ها

را انتخاب نماید. در روایات زیادى آمده است که نوافل در این ماه ، بیش از هزار رکعت است .


8 - از کارهاى مهم در این ماه ، قرائت قرآن ، دعا و ذکر است که باید از هر کدام

مقدار معینى انتخاب و در هر روز انجام شود. دعاى ((ابى حمزه ثمالى )) را نیز باید به

اندازه اى که مى تواند، در تمام شب ها یا یک شب درمیان بخواند. هر روز یکى از دعاهاى

روز را خوانده و براى توفیق در شب قدر و شب عید فطر زیاد دعا نماید و نباید در روزهاى

جمعه ، نمازى را که روایت شده است ، ترک کند. از مهمترین دعاها در شب و روز، دعا براى

ولى امر، خلیفه خداوند، امام زمان (عج ) مى باشد. و باید براى پدر، مادر، معلمین ، برادران

دینى ، نزدیکان ، همسایگان و هر کسى که حقى به گردن او دارد همچنین تمام مؤ منین ، دعا

و استغفار نموده و آنان را در دعاهایى که براى خود مى نماید، شریک کند.
9 - از اعمال مهم این ماه ، غسل در شب و روز اول و شب هاى فرد است . در روایت آمده

است : ((کسى که شب اول ماه رمضان ، در رودى جارى غسل کرده و سى مشت آب بر سرش

بریزد، تا ماه رمضان آینده پاک مى شود)) و ((کسى که در اولین روز سال ، در آب جارى غسل

کرده و سى مشت آب بر سرش بریزد، این عمل ، داروى یک سال او خواهد بود)).


10 - خوردن سحرى مستحب است . روایت شده است : ((سحرى بخورید، گر چه جرعه

آبى باشد. توجه داشته باشید که خدا برکسانى که سحرى مى خورند، درود مى فرستد.))

باید به نیت استحباب سحرى نزد خدا و نیرو گرفتن بر عبادتها در طول روز، سحرى خورد.


11 - در روایتى آمده است صدبار خواندن سوره دخان تا شب بیست و سوم براى شناخت
این شب مفید است . در روایت دیگر نیز آمده است که به جاى آن مى توان هزار بار سوره قدر را خواند.


12 - از کارهاى مهم در این ماه ، افطارى دادن به روزه داران است که پاداش ‍ آن زیاد مى باشد.


13 - از کارهاى مهم دیگر در این ماه براى اهل علم ، امامت جماعت و وعظ مى باشد.


14 - از اوقات مهم در ماه رمضان ، شب قدر است . شبى که از هزار ماه ، بهتر مى باشد.

روایتى داریم مبنى بر این که از هزار ماه جهاد، بهتر و از سلطنت هزار ماه ، بهتر و

آن ، بهتر از عبادت هزار ماه مى باشد. در روایات اهل بیت نیز آمده است : ((فرشتگان

در شب قدر فرود آمده و در زمین پخش ‍ مى شوند، بر مجالس مؤ منین گذشته ، بر آنان

سلام مى کنند و براى دعاهاى آنها آمین مى گویند، تا آنگاه که سپیده دم طلوع مى کند.))


سزاوار است که شیعه امیرالمؤ منین (علیه السلام ) تمام سعى خود را جهت آمادگى برا

ى اعمال این شب به کار گیرد؛ مثلا مکان ، لباس مناسب ، عطر و صدقه اى تهیه و مضامین

لطیفى را براى مناجات با پروردگار و کلمات برانگیزنده اى را در خطاب به معصومین (علیهم السلام )

انتخاب کند. همچنین میهمانان مخصوصى را که مناسب با این شب مى باشند و چند فقیر را براى

صدقه دادن در نظر بگیرد.
15 - سزاوار است که براى شب قدر براى ذکر و دعا وقت مناسبى تعیین کند. همچنین وقت مناسبى

را که در آن خواب آلود یا سیر یا گرسنه نبوده و موانع دیگرى نیز نداشته باشد، براى تفکر معین کند.


16 - نمازهاى مستحبى شب قدر و این ماه ، در بخش نمازهاى مستحبى ذکر شده است که ثوابهاى

زیادى بر آنها مترتب مى باشد.
17 - از اعمال شب قدر، خواندن دعاى گشودن قرآن و روى سر گذاشتن قرآن مى باشد.

به این نیت که عقل و او با این عمل تقویت شده و با دانشهاى قرآن کامل شود و نور عقل

با نور قرآن ضمیمه گردد.
18 - در شب قدر، خواندن زیارت امام حسین (علیه السلام ) با بعضى از زیارتهایى

که وارد شده است ، مستحب مى باشد.
19 - خواندن سوره روم ، عنکبوت و دخان در شب بیست و سوم ، مستحب مى باشد.
20 - خواندن دعاهایى که در این شبها وارد شده است ، بخصوص دعایى که سید از

بعضى کتابهاى کهن نقل نموده و اول آن چنین است : اللهم ان کان الشک فى اءن لیلة القدر

فیها تقدمها واقع فانه فیک و فى وحدانیتک و تزکیتک الاعمال زائل . مستحب مى باشد.


21 - خواندن دعایى کوچک از امام سجاد (علیه السلام ) در این شب ، مستحب مى باشد

که اول آن ((یا باطنا فى ظهوره )) مى باشد؛ دعایى که در یکتا دانستن خداوند کامل مى باشد.


22 - سزاوار است که ساعتى از شب را مخصوص مراقبت قرار داده و در آن ساعت علم

پروردگارش را به بدحالى او، قدرتش را بر نجات دادن او، فضل ، بخشش و کرم او را در

نظر گرفته و سپس با امیدوارى ، بر در بخشش و کرم او چشم دوخته و در انتظار رحمت و عنایت او باشد.
23 - سزاوار است که شب هاى قدر را با توسل به حامیان معصوم (علیهم السلام )، سپردن

عمل به آنان ، عرضه آن به خداوند با دستهاى آنان ، تضرع به درگاه آنان براى اصلاح عمل

ختم نماید براى این که آنان به درگاه خداوند تضرع نموده تا او این عمل را قبول و آن را به

عمل صالح تبدیل نموده و آن را پرورش دهد.


24 - کار مهم دیگر، وداع ماه رمضان و متاءثر شدن به خاطر جدایى از آن است . در این

رابطه دعاها و مناجاتهایى پر ارزش با ماه بزرگ خدا رسیده است .
25 - خوب است که در ساعات پایانى آخرین روز ماه رمضان ، که روز عرضه اعمال ماه است

، با نگهبان روزش که از معصومین (علیهم السلام ) مى باشد، با رعایت آداب تواضع و توسل

، مناجات نماید و آنگونه سخن بگوید که محبت آنان را برانگیخته و باران رحمت و کرامت آنان

بر او ببارد. همچنین با معذرت خواهى ، اعمالى را که در این ماه انجام داده است را به آنان واگذارد

و با درخواستى تضرع آمیز بخواهد که با شفاعت و دعایشان اعمالش را اصلاح نموده و با تضرع

از خدا بخواهند که با عفو فراوان خود، آن را پذیرفته و به چندین برابر اعمال خیر تبدیل نماید.

اگر این امور را در اواخر روز، در سجده انجام دهد و این ماه را به حال سجده و گرسنگى به

پایان برساند و با این حال وارد شب عید شود، امید است که به کرامتى از جانب خداوند متعال

برسد که بالاتر از آرزویش باشد(2).


1- ترجمه المراقبات .


2- ترجمه المراقبات .

6 نظر

  1. یوسف خیردلیوسف خیردلsays:

    سلام ممنون ازمطالب خوبی که در سایت میزنید

  2. محمد شاه حیدرمحمد شاه حیدرsays:

    خوب بود ولی اگر موردهارا جداگانه و با رنگی دیگر می نوشتید بهتر بود لطفا مبطلات و مکروهات روزه را هم بنویسید

  3. محمدمهدی گیتیمحمدمهدی گیتیsays:

    عالی بود

  4. علیرضا زمان زادععلیرضا زمان زادعsays:

    مطلب خوب و آموزنده ای بود از این مطالب بیشتر بزنید

  5. علیرضا زمان زادهعلیرضا زمان زادهsays:

    خوب و آموزنده بود از این مطالب بیشتر بزنید

  6. محمد سلیمانیمحمد سلیمانیsays:

    خوب بود

ارسال نظر برای این مطلب غیر فعال شده است!